Μια αναγκαία συμμαχία

 Το σχολείο δεν είναι απλώς ένας χώρος μάθησης. Είναι μια ζωντανή κοινότητα σχέσεων, συναισθημάτων και εμπειριών. Στο Δημοτικό σχολείο, όπου τα παιδιά κάνουν τα πρώτα τους οργανωμένα βήματα στη γνώση και στην κοινωνική ζωή, η συνεργασία ανάμεσα σε γονείς και εκπαιδευτικούς αποκτά ιδιαίτερη σημασία.

Όλοι μας έχουμε έναν κοινό στόχο: την ολόπλευρη ανάπτυξη των παιδιών μας. Όχι μόνο να μάθουν να διαβάζουν, να γράφουν και να υπολογίζουν, αλλά να μάθουν να σέβονται, να συνεργάζονται, να διαχειρίζονται τα συναισθήματά τους και να εξελίσσονται σε υπεύθυνους και χαρούμενους ανθρώπους.

Ο ρόλος του εκπαιδευτικού είναι πολυδιάστατος. Δεν περιορίζεται στη μετάδοση γνώσεων. Ο δάσκαλος καθοδηγεί, ενθαρρύνει, παρατηρεί και στηρίζει. Βλέπει το παιδί μέσα στην ομάδα, αναγνωρίζει τις δυσκολίες αλλά και τις δυνατότητές του και προσπαθεί καθημερινά να δημιουργήσει ένα ασφαλές και υποστηρικτικό περιβάλλον μάθησης.

Από την άλλη πλευρά, οι γονείς είναι οι πρώτοι παιδαγωγοί του παιδιού. Γνωρίζουν τον χαρακτήρα του, τις ευαισθησίες και τις ανάγκες του. Στηρίζουν τη μελέτη στο σπίτι, ενθαρρύνουν τις προσπάθειές του και αποτελούν το σταθερό σημείο αναφοράς στη ζωή του.

Είναι φυσικό, μέσα σε αυτή τη συνεργασία, να υπάρχουν διαφορετικές απόψεις. Κάθε πλευρά βλέπει το παιδί από τη δική της οπτική και συχνά η αγωνία και το ενδιαφέρον αναδεικνύουν διαφορετικές προσεγγίσεις. Οι διαφωνίες δεν είναι από μόνες τους αρνητικές. Αντίθετα, μπορούν να γίνουν αφορμή για διάλογο και βελτίωση.

Ωστόσο, όταν οι διαφωνίες μετατρέπονται σε αντιπαραθέσεις ή εκφράζονται μπροστά στο παιδί, οι συνέπειες μπορεί να είναι σοβαρές. Το παιδί μπορεί να νιώσει σύγχυση, να αισθανθεί ότι πρέπει να «πάρει θέση», να χάσει την αίσθηση ασφάλειας ή να αμφισβητήσει πρόσωπα που χρειάζεται να εμπιστεύεται. Το σχολείο και η οικογένεια είναι οι δύο βασικοί πυλώνες της ζωής του· όταν αυτοί δεν λειτουργούν σε κλίμα συνεργασίας, το παιδί δυσκολεύεται να σταθεί με σταθερότητα.

Γι’ αυτό είναι σημαντικό οι διαφωνίες να αντιμετωπίζονται με σεβασμό, ψυχραιμία και ειλικρινή διάθεση συνεργασίας. Η ανοιχτή επικοινωνία, η κατανόηση του ρόλου του άλλου και η κοινή στόχευση στο καλό του παιδιού μπορούν να μετατρέψουν ακόμη και μια δύσκολη συζήτηση σε ευκαιρία ουσιαστικής συνεργασίας.

Κλείνοντας, αξίζει να θυμηθούμε τον αρχαίο μύθο του Τυφλού και του Κουτσού. Ο ένας είχε τη δύναμη να περπατήσει αλλά δεν έβλεπε τον δρόμο, και ο άλλος έβλεπε καθαρά αλλά δεν μπορούσε να κάνει ούτε βήμα. Μόνο όταν ο τυφλός πήρε τον κουτσό στους ώμους του —ενώνοντας τα πόδια του ενός με τα μάτια του άλλου— κατάφεραν να φτάσουν στον προορισμό τους.

Κάτι αντίστοιχο συμβαίνει και στη σχολική ζωή. Όταν σχολείο και οικογένεια λειτουργούν απομονωμένα ή σε κλίμα αντιπαράθεσης, το παιδί δυσκολεύεται να προχωρήσει με σταθερότητα. Αντίθετα, όταν οι δύο πλευρές επιλέγουν τη συνεργασία και τη συνέργεια, οι δυνατότητες πολλαπλασιάζονται. Ο εκπαιδευτικός χρειάζεται τη στήριξη και την εμπιστοσύνη του γονέα, και ο γονέας χρειάζεται την παιδαγωγική καθοδήγηση και τη γνώση του σχολείου.

Η εκπαίδευση, τελικά, δεν είναι μια μοναχική διαδρομή· είναι μια κοινή πορεία όπου ο ένας συμπληρώνει τον άλλον, με το παιδί πάντα στο κέντρο.

Επομένως,  «Τα πόδια του ενός, τα μάτια του άλλου: 

                                Μια αναγκαία συμμαχία»!!!

 

Ταγίκας Σταύρος, δάσκαλος, 6ο Δημοτικό Σχολείο Σταυρούπολης 

Η οικογένεια επηρεάζει τους βαθμούς

  Επιστημονικοί κλάδοι όπως η κοινωνιογλωσσολογία και η κοινωνιολογία της εκπαίδευσης  με έρευνές τους επιβεβαιώνουν  πως η σχολική επίδοση των μαθητών είναι ανάλογη του κοινωνικοοικονομικού τους στρώματος από το οποίο προέρχονται.(Σχετικό και πολύ ενδιαφέρον  άρθρο μπορείτε να διαβάσετε εδώ.)

  Στο άρθρο,  από την πρόσφατη αρθρογραφία που παραθέτω, παρουσιάζονται στοιχεία που επιβεβαιώνουν  την βαρύτητα του ρόλου της οικογένειας στη σχολική επίδοση, καθώς και τη σπουδαιότητα της δημιουργικής χρήσης του ελεύθερου χρόνου(εξωσχολικές δραστηριότητες) των παιδιών, ως ένας παράγοντας που συμβάλλει στην καλύτερη επίδοση.

Του Απόστολου Λακασά

Τα παιδιά μαθαίνουν σκάκι. Ζωγραφίζουν. Διαβάζουν περιοδικά. Παίζουν μουσική. Ασχολούνται με τον αθλητισμό. Διαβάζουν εξωσχολικά βιβλία. Από πού γεννήθηκαν τα ερεθίσματα; Ποιος τα παρακίνησε; Ποιος τους άνοιξε τον δρόμο; Η οικογένεια ανοίγει τους δρόμους και το σχολείο λειτουργεί ενισχυτικά για τη διαμόρφωση της προσωπικότητας των μαθητών του, με τα ιδιωτικά σχολεία να έχουν -σε γενικές γραμμές- το προβάδισμα έναντι των δημοσίων. Είναι ενδεικτικό ότι οι μαθητές του ιδιωτικού σχολείου έχουν, κατά 1,8 μονάδες, καλύτερες βαθμολογίες σε σχέση με τους συνομηλίκους τους που φοιτούν σε δημόσιο σχολείο. Επίσης, ενδιαφέρον είναι ότι όσα παιδιά συμμετέχουν σε κάποια καλλιτεχνική δραστηριότητα -και κυρίως σχετική με τη μουσική- έχουν καλύτερες επιδόσεις από τους συνομηλίκους τους που δεν το κάνουν.

«Το παιδί παίρνει τα πρώτα ερεθίσματα από την οικογένεια. Οχι με τη μορφή υπόδειξης αλλά παραδείγματος. Χαρακτηριστικά, το παιδί εξοικειώνεται με το εξωσχολικό διάβασμα όταν κοιτά τον μπαμπά και τη μαμά στις ελεύθερές τους ώρες να διαβάζουν ένα βιβλίο. Οι εκπαιδευτικοί στο σχολείο μπορούν να παρακινήσουν τους μαθητές. Μπορούμε, ίσως, να διακρίνουμε κάποια κλίση τους και να την αναδείξουμε», λέει στην «Κ» εκπαιδευτικός σε ιδιωτικό σχολείο.

Τα στοιχεία αυτά προκύπτουν από την έρευνα με τίτλο «Σχολική επίδοση και κοινωνική προέλευση: η περίπτωση ενός ιδιωτικού και ενός δημόσιου γυμνασίου» (εκδόσεις Αδελφών Κυριακίδη) του εκπαιδευτικού κ. Νίκου Κολίτση, ο οποίος μελέτησε τις επιδόσεις, τα ενδιαφέροντα, αλλά και το οικογενειακό προφίλ μαθητών από ένα ιδιωτικό και ένα δημόσιο γυμνάσιο.

Κοινωνικό επίπεδο

Ενδεικτικά, οι μαθητές που φοιτούσαν στο ιδιωτικό σχολείο συγκέντρωσαν μέσο όρο βαθμολογίας 18,24, ενώ οι μαθητές από το δημόσιο είχαν μέσο όρο βαθμολογίας 16,44. Σύμφωνα με την έρευνα, τόσο το κοινωνικό όσο και το μορφωτικό επίπεδο του πατέρα και της μητέρας σχετίζονται σημαντικά με την επίδοση των μαθητών. Οσο υψηλότερο είναι το μορφωτικό και κοινωνικό επίπεδο της οικογένειας τόσο καλύτερες είναι οι μέσες σχολικές επιδόσεις.

Από την άλλη, ορισμένες διαφοροποιήσεις στη συμπεριφορά των μαθητών του ιδιωτικού και του δημόσιου σχολείου έχουν πρωτίστως ποιοτικό αποτύπωμα. Αυτό καταδεικνύεται κυρίως από τις ασχολίες των παιδιών στον ελεύθερό τους χρόνο. Τόσο οι μαθητές του δημόσιου όσο και εκείνοι του ιδιωτικού σχολείου επιλέγουν -με μικρές ποσοστιαία αποκλίσεις- τον αθλητισμό, τα περιοδικά, την τηλεόραση, τις συναντήσεις με φίλους, τα παιχνίδια στον υπολογιστή, το download και το facebook. Ομως, σύμφωνα με την έρευνα, οι σημαντικές διαφοροποιήσεις εντοπίζονται στην ενασχόληση με τη μουσική και τις άλλες εξωσχολικές δραστηριότητες εκτός από τις πιο συνηθισμένες. Ετσι, οι μαθητές του δημόσιου σχολείου περισσότερο ακούνε μουσική, ενώ οι μαθητές του ιδιωτικού παίζουν μουσική με κάποιο μουσικό όργανο.

Μάλιστα, όσοι ασχολούνται με τη μουσική έχουν καλύτερες επιδόσεις από τους συνομηλίκους τους που προτιμούν κάτι άλλο. Συγκεκριμένα, όσοι παίζουν μουσική έχουν μέσο όρο 18,06, σημαντικά μεγαλύτερο (1,43 μονάδα) από όσους δεν το κάνουν (στο 16,63) και επιλέγουν κάτι άλλο για να αφιερώσουν τον ελεύθερό τους χρόνο. Οσοι απλώς ακούν μουσική έχουν μέση βαθμολογία 17,05 και όσοι διαλέγουν κάτι άλλο μέση βαθμολογία 16,04.

Ευρύτερα, η ενασχόληση με καλλιτεχνικές δραστηριότητες δείχνει να ενισχύει τις σχολικές επιδόσεις των παιδιών. Χαρακτηριστικά, όσοι ζωγραφίζουν στον ελεύθερό τους χρόνο έχουν σημαντικά υψηλότερη γενική βαθμολογία (κατά 0,50 μονάδα στην κλίμακα του 20) σε σχέση με εκείνους που δεν το κάνουν. Οι πρώτοι έχουν μέσο όρο βαθμολογίας 17,26 και οι δεύτεροι 16,57.

Επίσης, οι μαθητές του ιδιωτικού επιλέγουν με μεγαλύτερη ευκολία δραστηριότητες διαφορετικές από τις συνηθισμένες, όπως είναι η συμμετοχή σε φιλανθρωπικό έργο και η συμμετοχή σε προγράμματα εκπαιδευτικού-καλλιτεχνικού προσανατολισμού.

via